Τρίτη, 27 Σεπτεμβρίου, 2022

Παιδί και συναισθήματα

“Τον μαλώνω όταν κλαίει, γιατί του πήραν το παιχνίδι” 

“Όταν θυμώνει χτυπά εμένα ή την αδερφή της -δεν την παρεξηγώ όμως, είναι μόνο τέσσερα”

Του είπα ότι τα καλά παιδιά δε ζηλεύουν τα αδέρφια τους και πρέπει να ντρέπεται γι αυτό'””

“Δε δέχεται καθόλου καλά το “όχι”. Πρέπει να γίνεται το δικό του. Είναι ισχυρός χαρακτήρας”

“Είναι ντροπαλή, γι αυτό δεν πλησιάζει τα άλλα παιδιά. Θα το ξεπεράσει όταν μεγαλώσει”

“Τον χτύπησε, αλλά είχε δίκιο. Ο άλλος τον κορόιδεψε” 

1557514_687428597962030_2677687002491467885_n[wp_ad_camp_4]

Τελικά, υπάρχουν “καλά” ή “κακά” συναισθήματα; Πρέπει να μαλώνουμε τα παιδιά όταν έχουν άσχημα συναισθήματα; Όταν τα παιδιά μας αντιδρούν άσχημα, πρέπει να τα δικαιολογούμε και να τα ανεχόμαστε, αν καταλάβουμε ότι το κάνουν επειδή νιώθουν αδικημένα/λυπημένα/θυμωμένα κοκ; Πρέπει να ασχολούμαστε και να προσπαθούμε να καταλάβουμε πώς νιώθει ένα παιδί, ή η κουβέντα για συναισθήματα είναι χαμένος κόπος που απλά μας τρώει χρόνο από τα πραγματικά προβλήματα;

 

Συναίσθημα = Ζωή 

Τα συναισθήματα είναι φυσιολογικές, ανθρώπινες εμπειρίες που βιώνουμε όλοι συνεχώς στη ζωή μας -και τα παιδιά δεν αποτελούν εξαίρεση. 

Δεν αποδοκιμάζουμε ή επικρίνουμε ένα παιδί επειδή στενοχωριέται ή νιώθει ζήλια, δυσφορία ή θυμό.  

Δεν υποτιμούμε ή απορρίπτουμε τα συναισθήματά του.

Τιμούμε και αναγνωρίζουμε τα συναισθήματα του παιδιού, χωρίς αυτό να σημαίνει ότι -ειδικά όταν πρόκειται για αρνητικά συναισθήματα- τα επιδοκιμάζουμε ή τα συμμεριζόμαστε. Μάλιστα, είναι βασικό να μάθουμε από νωρίς στο παιδί να αναγνωρίζει και να ονοματίζει τα συναισθήματά του.

 

 ΟΜΩΣ ! ………………..

 

 Από νωρίς στη ζωή του παιδιού εξηγούμε ότι, ενώ το να έχουμε και αρνητικά συναισθήματα είναι φυσιολογικό και εντάξει, πρέπει να προσέχουμε τους τρόπους που τα εκφράζουμε.

Δίνουμε, από μικρή ηλικία, πολλή προσοχή στο θέμα της εκδραμάτισης των αρνητικών συναισθημάτων (δηλαδή της εκδήλωσής τους με ακατάλληλες συμπεριφορές, που στρέφονται κατά του εαυτού ή των άλλων). Θυμώνω, ματαιώνομαι, στενοχωριέμαι ή αδικούμαι δε σημαίνει αυτονόητα ότι επιτρέπεται να σπάζω, να ουρλιάζω, να βρίζω, να χτυπάω, να μιλάω χωρίς σεβασμό ή να παραβιάζω, με οποιοδήποτε τρόπο, τους κανόνες και τα όρια. Άρα, σε καμία περίπτωση (όσο δίκιο κι αν πιστεύω ότι έχω) δεν δικαιολογούμαι -και δεν πρέπει να με δικαιολογεί κανείς- όταν συμπεριφέρομαι έτσι.

 

Για κανένα παιδί που έχει περάσει την πρώτη νηπιακή ηλικία δεν πρέπει να θεωρούμε σαν αυτονόητα αποδεκτούς ή φυσιολογικούς, τους ακατάλληλους τρόπους εκδήλωσης των αρνητικών συναισθημάτων -ειδικά όταν αυτό γίνεται επανειλημμένα. Αν παρατηρήσουμε κάτι τέτοιο, παρεμβαίνουμε έγκαιρα ώστε να κατανοήσουμε γιατί συμβαίνει και να βοηθήσουμε το παιδί να αλλάξει, όχι τα συναισθήματα, αλλά τους τρόπους που τα εκδηλώνει.

 

Ενθαρρύνουμε τα παιδιά να χρησιμοποιούν το λόγο (και όχι τις πράξεις) για να εξηγούν πώς νιώθουν και όταν είναι μικρά τους δίνουμε εναλλακτικές και τρόπους για να εκδηλώνουν ή να εκτονώνουν κατάλληλα τα αρνητικά τους συναισθήματα και τα καθοδηγούμε προς αυτούς.

 

Όσο μεγαλώνουν, συζητάμε μαζί τους ποιοι μπορεί να είναι οι κατάλληλοι τρόποι για να εκφράζουν τα δύσκολα συναισθήματα (πχ το θυμό). Επίσης, δηλώνουμε (και είμαστε) πραγματικά διαθέσιμοι για να συζητούν μαζί μας και να ζητούν βοήθεια, όταν αισθάνονται ότι τα εσωτερικά βιώματα ή οι εξωτερικές εμπειρίες τους είναι παραπάνω από αυτό που μπορούν να αντέξουν ή να διαχειριστούν.

 

 Δεν έχει τόση σημασία τι ζητάς, αλλά πώς το ζητάς.

 Οι ενήλικες οφείλουν να εκπαιδεύουν τα παιδιά, με σταθερότητα και επιμονή σε αυτή την αρχή, από πολύ νωρίς και να βοηθούν ή να συνεργάζονται με τα παιδιά, ώστε τα τελευταία:

(1) να αναγνωρίζουν τα αρνητικά τους συναισθήματα

(2) να βρίσκουν κατάλληλους και εποικοδομητικούς τρόπους για να τα εκφράζουν

(3) να κάνουν επίλυση προβλήματος, δηλαδή να μάθουν να κινητοποιούν τους τρόπους και τα μέσα που  διαθέτουν, όσο απλά ή περιορισμένα κι αν είναι αυτά, ώστε να διαχειρίζονται το πρόβλημα ή τη δυσκολία που αντιμετωπίζουν.

 

Όταν ένα παιδί μεγαλύτερο των τριών ετών επανειλημμένα εκδήλωνει τα αρνητικά συναισθήματά του:

  • με τρόπους ακατάλληλους (εκδηλώσεις θυμού, ζήλιας, στενοχώριας ή εκνευρισμού που παραβιάζουν τα όρια, την ηρεμία και την ασφάλεια των άλλων), καταστροφικούς, επικίνδυνους, επίμονα ενοχλητικούς, ή
  • με τρόπους και συμπεριφορές που το αποκλείουν από τη συμμετοχή στις φυσιολογικές για την ηλικία του εμπειρίες και ασχολίες (κοινωνικά περιβάλλοντα ή δραστηριότητες που είναι αναμενόμενο και απαραίτητο να συμμετέχει)

οι ενήλικες πρέπει να ασχοληθούν έγκαιρα και σοβαρά, τόσο με συστηματική δουλειά που μπορεί να γίνει μέσα στην οικογένεια, όσο και με τη συμβουλή ειδικού (για να αναγνωριστεί, αν υπάρχει, κάποια αιτία που συμβαίνει αυτό και να δωθούν οι κατευθύνσεις για την αντιμετώπισή του). Επιπλέον, πρέπει να δουν προσεκτικά και οι ίδιοι πώς βιώνουν και εκδηλώνουν τα δικά τους συναισθήματα, τι κάνουν με αυτά και τι παράδειγμα αποτελούν για τα παιδιά τους.

 

Καλή δουλειά με τα συναισθήματα=καλή ψυχική υγεία=καλή ζωή

 Όλα τα συναισθήματα είναι φυσιολογικά και πάρα πολύ σημαντικά. Πρέπει να υπάρχει χώρος να εκφράζονται και να μοιράζονται, αλλά όχι να εκδραματίζονται. Πρέπει να αναγνωρίζονται, αλλά δεν μπορούν να παίρνουν τη θέση της σκέψης. Είναι αιτία για πολλές συμπεριφορές, αλλά όχι δικαιολογία για όλες. Η, με κάθε κόστος, απόδραση από τα δύσκολα συναισθήματα, η αγνόηση ή η υποτίμησή τους, είναι καταστρεπτική. Από την άλλη όμως, η έκφρασή τους με τρόπους δυσλειτουργικούς, αυτοκαταστροφικούς ή επιθετικούς είναι αιτία μεγάλων δεινών και έχει βέβαιο κόστος για την ψυχική υγεία και την ποιότητα της ζωής των ανθρώπων -είτε είναι ενήλικες, είτε παιδιά.

 

 

Σπυριδούλα Κώτση

Ψυχίατρος παιδιών και εφήβων

Ερμού 36, Θεσσσαλονίκη

τηλ: 2315 319 505

Για την “ΠΑΙΔΟΨΥΧΙΑΤΡΙΚΗ ΣΗΜΕΡΑ”

www.facebook.com/paidopsy.gr

Σχολιάστε

Please enter your comment!
Please enter your name here

ΣΧΕΤΙΚΑ ΑΡΘΡΑ

ΑΚΟΛΟΥΘΗΣΕ ΜΑΣ

ΠΡΟΣΦΑΤΑ

Πανελλήνιες 2022: Αντίστροφη μέτρηση για τις εξετάσεις – Όλες οι αλλαγές

Όλες οι αλλαγές Το πρώτο μάθημα στο οποίο θα εξεταστούν οι υποψήφιοι, τόσο των Γενικών, όσο και των Επαγγελματικών Λυκείων, όπως κάθε χρόνο, είναι...

Εθισμός των εφήβων στα Social Media

«Βγάζουμε μια selfie;» Πόσες φορές έχετε ακούσει αυτή την ερώτηση; Πόσες φορές έχετε δει παρέες νέων παιδιών να αποτυπώνουν τη στιγμή και την περίσταση...

Γυμνάσια-Πρόγραμμα Προαγωγικών και Απολυτηρίων Εξετάσεων: Σε 6 μέρες θα εξεταστούν 7 μαθήματα

Φέτος με τη πρόωρη διεξαγωγή των Πανελληνίων, οι ελεύθερες ημερομηνίες για εξετάσεις στα Γυμνάσια είναι μόνο 6. Όπως είναι ήδη γνωστό φέτος τα μαθήματα στα...

15χρονο παιδί με αυτισμό έφτιαξε τον Τιτανικό με τουβλάκια Lego

15χρονο παιδί με αυτισμό έφτιαξε τον Τιτανικό με τουβλάκια Lego Ένα ακριβές αντίγραφο του Τιτανικού, δημιούργησε ένα 15χρονο αγόρι με αυτισμό από την Ισλανδία χρησιμοποιώντας...

«Moby Dick – The Musical» η επιτυχία συνεχίζεται στο Christmas Theater

Ο Moby Dick επιστρέφει. Ένα από τα σπουδαιότερα έργα της παγκόσμιας λογοτεχνίας όλων των εποχών μετατρέπεται σε μιούζικαλ από τον Δημήτρη Παπαδημητρίου, σε σκηνοθεσία...

Μαδαγασκάρη! Το μιούζικαλ στο θέατρο ΡΙΑΛΤΟ

Από 2 Απριλίου στο Θέατρο Ριάλτο Ένα μιούζικαλ για όλη την οικογένεια! Το πιο feelgood musical όλων των εποχών, μία ανεπανάληπτη εμπειρία για μικρούς και μεγάλους! Αυτή είναι η...

Και επίσημα ένα self test στους μαθητές από 1η Απρίλιου: Αυξάνεται η πληρότητα στα γήπεδα

Σύμφωνα με πληροφορίες του Dnews, η εισήγηση της επιτροπής των Εμπειρογνωμόνων είναι 1 self test στα σχολεία από 1η Απριλίου και πληρότητα 100% στα...

Πότε θα σταματήσουν φέτος τα μαθήματα στα σχολεία για τις διακοπές του καλοκαιριού

Το επόμενο διάστημα αναμένεται να ανακοινωθούν οι ημερομηνίες λήξης των μαθημάτων του διδακτικού έτους 2021/22 από το υπουργείο Παιδείας Φέτος οι πιθανότερες ημερομηνίες είναι η 20η Μαϊου,...

Κλειστά σχολεία στην Αττική αύριο: Δείτε σε ποιες περιοχές

Κλειστά σχολεία στην Αττική αύριο, Πέμπτη, φέρνει η κακοκαιρία «Φίλιππος». Σε ανακοίνωσή της, η Περιφέρεια Αττικής παραθέτει τις περιοχές όπου δεν θα πραγματοποιηθούν μαθήματα,...

Σίσσυ Χρηστίδου: Φωτογράφισε τον gaming χώρο των παιδιών της

Πραγματικά εντυπωσιαστήκαμε από τον χώρο που δημιούργησε για τους γιους της. Χώρο που τα παιδιά περνούν τον ελεύθερο χρόνο τους "Έτσι όπως κάθομαι στον gaming...
Error decoding the Instagram API json